Gürcistan’da 27 Ekim’de yapılacak cumhurbaşkanlığı seçimlerine katılacak adaylar belirlendi. Gerçi adayların kayıt süreci 27 Eylül’de doluyor, ancak Yüksek Seçim Kurulu artık kayıt işlemlerini tamamladı.
Rekor sayıda aday
Gürcistan’da aday kayıt süreci iki aşamalı. İlk aşamada Yüksek Seçim Kurulu'na başvuru yapılıyor. Önce YSK, adayın hukuki durumunun uygun ve belgelerinin tam olup-olmadığına karar veriyor. Bu kararın ardından imza toplama kampanyası başlıyor. Her adayın toplam seçmen sayısının 0,75’i oranında imza toplaması gerekiyor. Gürcistan’da 3 milyon 537 bin 249 seçmen bulunuyor. Dolayısıyla, Gürcistan Cumhurbaşkanlığına aday olmak isteyen ve YSK’da onay aşamasını geçen şahısların 26 bin 530 imza toplaması gerekiyor. İmzaların takdim olunması için yasada belirlenen son tarih 17 Eylül’dü…
Bağımsızlık ilanının ardından yapılacak 6.seçimlere katılmak için 54 aday başvuruda bulundu. Yüksek Seçim Kurulu, 31 başvuruyu çeşitli nedenlerle reddetti. 12 aday zamanında gereken imzaları toplayıp Yüksek Seçim Kuruluna takdim edemediği için seçime katılma şansını kaybetti. 7 aday kendisi çekilme kararı aldı. 5 adayın başvurusu, çifte vatandaşlığı bulunduğu için reddedildi. 3 aday belgelerinin eksikliği, 2 aday imza listelerindeki hatalar nedeniyle, 1 aday Gürcistan vatandaşlığından çıkartıldığı için, 1 aday ise kayıt için gereken sayıda imza toplayamadığından dolayı seçime katılamadı.
Cumhurbaşkanlığı seçimlerine katılmak için başvuran adaylardan 23’ü ise iki aşamalı başvuru sürecini tamamlamayı başardı. Bu, Gürcistan’da cumhurbaşkanlığı seçimleri tarihinde bir rekor.
İşte Gürcistan’ın Cumhurbaşkanı adayları
Adaylığı onaylanan şahıslardan 10’u siyasi parti veya birlik temsilcisi:
- Şalva Natelaşvili – İşçi (Leyboristler) Partisi;
- Sergo Cavahidze – Adil Gürcistan İçin Partisi
- Georgi Margvelaşvili - Gürcü Hayali– Birleşik Gürcistan koalisyonu
- Nino Burcanadze (eski parlamento başkanı) – Demokratik Harekat – Birleşik Gürcistan Partisi
- David Bakradze (eski parlamento başkanı ve eski Dışişleri Bakanı) – Birleşik Ulusal Harekat Partisi
- Georgi Targamadze – Hıristiyan Demokrat Harekat Partisi
- Koba Davitaşvili - Halk Partisi
- Zurab Haratişvili (eski YSK Başkanı) – Gürcistan Avrupa Demokratları Harekatı
- Teymuraz Mjaviya (Abhazya parlamentosu eski başkanı) – Hıristiyan Demokrat Halk Partisi
- Akaki Asatiani – Gürcü Gelenekçiler Birliği
Çeşitli gruplar tarafından adaylığı öne sürülen ve iki aşamalı onay sürecinden geçen aday sayısı ise 13. Bu adaylar toplumda çok tanınan isimler değil: Mihail Saluaşvili, Nestan Kirtadze, Georgi Liluaşvili, Levan Çaçua, Avtandil Margiani, Nugzar Avaliani, Georgi Çihladze, Teymuraz Bobohidze, Nino Çanişvili, Kartlos Garibaşvili, Tamaz Bibiluri, Mamuka Çohonelidze ve Mamuka Melikişvili.
7 aday televizyonda ücretsiz propaganda yapabilecek
Ancak onay sürecini tamamlayan 23 adaydan sadece 7’si televizyonda ücretsiz propaganda yapabilecek. Bunlar, nitelikli siyasi aktör olarak kabul edilen, yani geçtiğimiz parlamento seçimlerinde barajı geçen partilerin temsilcileri olan adaylar. İktidarda bulunan Gürcü Hayali koalisyonunun adayı Georgi Margvelaşvili, Saakaşvili liderliğindeki Birleşik Ulusal Harekatın adayı David Bakradze, Halk Partisinin adayı Koba Davitaşvili, Adil Gürcistan İçin Partisinin adayı Sergo Cavahadze, Hıristiyan Demokratik Harekatın adayı Georgi Targamadze, Avrupa Demokratları’nın adayı Zurab Haratişvili ve Hıristiyan Demokrat Halk Partisinin adayı Teymuraz Mjaviya.
Gürcistan seçim yasasına göre, adaylar 30 günlük propaganda kampanyası süresince her gün kamu yayıncısı olan televizyonda ve radyoda 4 saat konuşma yapabilecek. Bu sürenin 2 saati televizyonda, 2 saati radyoda kullanılacak. Günlük 4 saatlik ücretsiz konuşma süresi 7 aday arasında eşit şekilde dağıtılacak.
İvanişvili ve Saakaşvili: 2.karşılaşma
Çoğu uzmanlar Gürcistan’daki cumhurbaşkanlığı seçimlerini İvanişvili ile Saakaşvili arasındaki mücadelenin ikinci ve en önemli aşaması olarak görüyor. İvanişvili ve Saakaşvili bizzat seçimlere katılmıyor, ancak bu, onların mücadelesi. Bu görüşü savunan analistlere göre, cumhurbaşkanlığı seçiminin sonuçları Mihail Saakaşvili’nin siyasi geleceğini belirleyecek. Seçimin birincisinin İvanişvili’nin adayı Georgi Margvelaşvili olmasına kesin gözle bakılıyor. Karizmasının ve etkili konuşma becerisinin olmamasına rağmen, Margvelaşvili, seçime geçtiğimiz sene halkın büyük umutlarla iktidara taşıdığı Gürcü Hayali koalisyonunun halen tükenmeyen kredisi ile gidiyor. Anketler Margvelaşvili’nin en az %30’un üzerinde oy alacağını gösteriyor. Mihail Saakaşvili ise yasa gereği bu seçimlere katılamıyor. Birleşik Ulusal Harekat, ön seçim yaparak Cumhurbaşkanının da çok güvendiği ve adı etrafında her hangi skandal yaşanmayan David Bakradze’yi aday gösterdi. Gürcistan’daki bugünkü duruma bakılırsa, Bakradze’nin birinci olma şansı yok. Bazı uzmanlar ise Saakaşvili’nin adayının hatta ikinci de olamayacağını tahmin ediyor. Bakradze’nin seçimde ikinciliği bile yakalayamaması olasılığı ise Saakaşvili’nin siyasi kariyerinin sonu olarak görülüyor.
Burcanadze’nin hedefi
Bakradze’nin seçimde başarılı olamayacağını öne süren uzmanların özellikle Ruslar ve Gürcistan’daki Rusya yönlüler olması dikkat çekiyor. Bu uzmanlara göre, seçimlerin ikincisi eski parlamento başkanı Nino Burcanadze olacak. Saakaşvili’yi düşman olarak gören ve iktidara gelmesi durumunda hapse attırmakla tehdit eden Burcanadze bu seçimleri bir tramplen olarak görüyor. Eski parlamento başkanının alacağı oyların %10’u geçmeyeceği tahmin ediliyor. Ve anket sonuçları, hile katılmaması veya her hangi fors majör durum olmaması halinde Gürcistan’da ikinci turun kaçınılmaz olduğunu gösteriyor. Bu durumda Nino Burcanadze’nin ikinci turda Margvelaşvili’ye destek vermesi ve artık Gürcistan’ın idaresini tamamen ele alacak Gürcü Hayali’nin pastasından sağlam bir parça koparması, mesela, başbakanlığa oynaması en ciddi olasılık. Bu arada, Burcanadze ile Margvelaşvili’yi birleştiren en önemli konunun da Saakaşvili’ye kişisel nefret olduğunun notunu da düşelim…
Cumhurbaşkanlığı seçimi Gürcistan’ın dış politika tercihini etkiler mi?
Gürcistan’da cumhurbaşkanlığı seçimlerinin sonuçları ülkenin dış politika tercihleri açısından da önemseniyor. Zira dışarıdan bakınca Gürcistan’da şu an Batı, Avrupa yanlısı bir Cumhurbaşkanı ekibiyle Rusya ile ilişkileri onarmak isteyen bir Başbakan ekibi profili görülüyor. Saakaşvili’nin Rusya ve Putin düşmanlığına karşın, İvanişvili Rusya ile ekonomik ilişkileri yeniden canlandırmaya, hatta siyasi sorunların çözümüne el atmaya çalışan bir Başbakan profili çiziyor. Ancak öte yandan, Rusya’nın Gürcistan’ın topraklarını işgal etmesi gerçeği ve Gürcistan’ı eşit değil, kendi komutası altında bir ülke olarak görme isteği karşısında İvanişvili’nin bir az yumuşatılmış şekilde olsa bile, Saakaşvili’nin benimsediği dış politikayı sürdürme dışında pek fazla seçeneği yok. 
Rusya Güney Osetya ve Abhazya’dan çıkmadığı sürece Moskova ile Tiflis arasında diplomatik ilişkilerin kurulması imkansız. Gürcistan iktidarının temsilcileri de dahil herkes Rusya’nın Güney Osetya ve Abhazya’dan en azından yakın yıllarda çekilmeyeceğinin farkında. İktidarda kim olursa olsun, Moskova’nın aynı anda Gürcistan’ın üç kentinde (iki işgal olunmuş bölgenin başkentinde ve Tiflis’te) diplomatik misyonunun bulunmasını ise Gürcü toplumunun kabul etmesi mümkün değil. Gürcistan, eski Sovyet mekanında (Artık AB üyesi olan Baltik ülkeleri hariç) Rusya karşıtlığının ve Batı’ya entegrasyon isteğinin en güçlü olduğu ülke. Gerçi son dönemde Rusya karşıtlığında bir yumuşamanın görüldüğünü de söylemek gerekiyor. Bir sene önce Tiflis’te Rusya yanlısı gösterinin yapılması imkansız görülürken bu gün başkentte Moskova ile ilişkilerin kurulması talebiyle miting düzenleniyor. Ancak yine de toplumun Rusya yönlü politikayı kabul etmesi imkansız görünüyor. Amerikan Ulusal Demokrasi Enstitüsünün 18 Ağustos-3 Eylül tarihleri arasında yaptığı bir ankete göre, Gürcistan vatandaşlarının %81’i ülkenin Avrupa Birliği’ne entegrasyonunu destekliyor. Seçim öncesinde açıklanan bu rakam bile Gürcistan’da Saakaşvili dönemiyle başlayan Batı’ya entegrasyonun artık geri dönüşü olmayan politikaya dönüştüğünün göstergesi…
(Gönül Şamilkızı - TRT Türk Artı)
Rusya Güney Osetya ve Abhazya’dan çıkmadığı sürece Moskova ile Tiflis arasında diplomatik ilişkilerin kurulması imkansız. Gürcistan iktidarının temsilcileri de dahil herkes Rusya’nın Güney Osetya ve Abhazya’dan en azından yakın yıllarda çekilmeyeceğinin farkında. İktidarda kim olursa olsun, Moskova’nın aynı anda Gürcistan’ın üç kentinde (iki işgal olunmuş bölgenin başkentinde ve Tiflis’te) diplomatik misyonunun bulunmasını ise Gürcü toplumunun kabul etmesi mümkün değil. Gürcistan, eski Sovyet mekanında (Artık AB üyesi olan Baltik ülkeleri hariç) Rusya karşıtlığının ve Batı’ya entegrasyon isteğinin en güçlü olduğu ülke. Gerçi son dönemde Rusya karşıtlığında bir yumuşamanın görüldüğünü de söylemek gerekiyor. Bir sene önce Tiflis’te Rusya yanlısı gösterinin yapılması imkansız görülürken bu gün başkentte Moskova ile ilişkilerin kurulması talebiyle miting düzenleniyor. Ancak yine de toplumun Rusya yönlü politikayı kabul etmesi imkansız görünüyor. Amerikan Ulusal Demokrasi Enstitüsünün 18 Ağustos-3 Eylül tarihleri arasında yaptığı bir ankete göre, Gürcistan vatandaşlarının %81’i ülkenin Avrupa Birliği’ne entegrasyonunu destekliyor. Seçim öncesinde açıklanan bu rakam bile Gürcistan’da Saakaşvili dönemiyle başlayan Batı’ya entegrasyonun artık geri dönüşü olmayan politikaya dönüştüğünün göstergesi…(Gönül Şamilkızı - TRT Türk Artı)
Hiç yorum yok:
Yorum Gönder